3.3 Vinjerock i Jotunheimen

 

Vinjerock held til 1060 meter over havet, på Eidsbugarden i Jotunheimen – eit av landets vakraste naturområde. Dei høge fjella og innsjøen Bygdin omgjev festivalområdet og det å arrangere festival så langt til fjells, i eit sårbart naturlandskap, byr på utfordringar og inneber eit stort ansvar for området vi boltrar oss i. 

Dette er grunnlaget for at Vinjerock sidan starten i 2006 har jobba bevisst med miljøarbeid, og valde å bli Miljøfyrtårnsertifisert i 2011. Miljøfyrtårnrapporteringa fører til at resultata blir målbare og synlege, og bør i aller høgste grad bli nytta som eit verktøy for å kunne bli enno betre på miljøarbeidet for kvart år. Eitt av måla vi jobbar mot er å minske den totale mengda restavfall for kvart år. Allereie i 2009 innførte vi kjeldesortering, og så langt det er hensiktsmessig blir avfallet kjeldesortert i ulike fraksjonar både i campane og i tilknyting til serveringsområda.

I det følgjande skal vi sjå på nokre av dei andre tiltaka vi gjer både for å minske mengda med avfall tilknytt festivalen, og andre tiltak som er med på å halde miljøavtrykket vårt nede.

Meir info – mindre avfall

Det å nytte andre informasjonskanalar enn trykksaker blir stadig meir vanleg, og eit ynskje om, og søken etter, nye og betre løysingar har ført til at vi langt på veg har vorte det vi kan kalle ein papirlaus festival.

For oss inneber det å vera papirlause mellom anna at vi satsar på informasjon via elektroniske løysingar i staden for å trykke eit tusentals program og plakatar som mest sannsynleg hamnar i søpla. I forkant av Vinjerock blir Facebook, Instagram, heimesidene våre og elektronisk nyhendebrev brukt til å dele informasjon fortløpande, sleppe artistar og publisere programmet. Under festivalen bruker vi Vinjerock-appen til nå ut med informasjon.

Gjennom desse kanalane kan publikum sjølv innhente informasjon, men vi kan også nå dei meir direkte – blant anna gjennom direktemeldingar i appen. Ein annan av dei store fordelane med desse løysingane er at dei er dynamiske og enkelt kan oppdaterast når det blir endringar i programmet. Slik sett kan vi si at publikum får meir info, og vi får mindre avfall.

Eit anna område som vi kjem til å jobbe enno meir målretta med i åra framover er medvit og informasjon om miljøarbeidet i staben og blant publikum. Som eit ledd i denne kunnskapsutvekslinga kjem vi til å knytte til oss ein ny samarbeidspartner på miljøfeltet kvart år. Dei kjem blant anna til å ha ei rolle som sparringspartnar på ulike utfordringar, og vil stå for mykje av innhaldet på foredragsfronten under festivalen. I 2017 er det Miljøstiftelsen ZERO som er vår miljøsamarbeidspartnar.

På denne måten håper vi også at meir informasjon kjem til å føre til mindre avfall, både på festivalen, men også at folk blir meir medvitne i det daglege.

Skyttelbuss og samkøyring
Alt og alle som kjem inn til Eidsbugarden må ut att på eit tidspunkt, noko som er ein krevjande logistisk operasjon. Vegen som fører inn til Eidsbugarden er ein av dei få riksvegane som har fått behalde grusdekket, då den har verdi i følgje Nasjonal verneplan for veger og bruer. Denne smale og svingete blindvegen strekkjer seg omtrent 20 km frå ein tek av frå asfaltert veg på Tyin, og inne på festivalområdet er det avgrensa med plass og parkeringskapasitet.

For å løyse parkeringsutfordringane, og ikkje minst minske transportutslepp og slitasje på vegen, blir festivalpublikummet frakta med skyttelbussar frå Tyin til Eidsbugarden. Samstundes som skyttelbussane løyser dei transportmessige utfordringane, har vi òg sett nytta ved å kunne informere om festivalen og området i løpet av den cirka 30 minutt lange bussturen. Kvar buss har ein eigen bussvert som opplyser om alt frå kringliggjande fjelltoppar til miljøarbeidet på festivalen.

Samarbeidet med den lokale sparebanken om Ubekymrabussar frå nokre av dei største byane i landet har vore med oss sidan 2010. Desse bussane går frå til dømes Oslo, Bergen og Trondheim, og heile vegen til inn til Eidsbugarden. Passasjerane kan med andre ord heilt ubekymra passere køa på Tyin, og bussvertane kan by på både quiz og eit måltid i løpet av bussturen.

Det er ikkje alle som har moglegheit til å benytte seg av kollektivtilbodet, og vi oppmuntrar publikum til å køyre saman. Ein god kanal for å finne nokon å køyre saman med har vist seg å vera Facebook. Der har vi oppretta gruppa ”Vinjeskyss”, og her er det mange passasjerar og sjåførar som har funne kvarandre dei seinare åra.

Kortreist mat, og rettferdig merch
Sjølv om innkjøpspolicyen vår byggjer på å kjøpe inn minst mogleg og bruke om att så mykje vi kan frå år til år kjem vi ikkje unna at det må gjerast innkjøp. Vinjerock har dermed fokus på å kjøpe miljømerkte produkt der det er mogleg, og handle både kortreist og rettferdig.

Vi har vald å kutte ned på omfanget av Vinjerock-merch i krambua, og det vi sel er av betre kvalitet og er gjerne både Fairtrade-merka og laga av til dømes økologisk bomull.

I matlaginga prioriterer vi økologiske varer og sesongvarer. I tillegg er mykje av maten som blir servert på festivalen laga av råvarer frå regionen. Dette er det fleire fordelar med, og noko av det viktigaste for oss er dyrevelferd, og vi veit at desse dyra har hatt det bra – det kan til og med hende at vi har møtt dei før dei hamna på tallerken.

I tillegg ynskjer vi å ha kjekjøt på menyen. Det velsmakande kjøtet var moglegvis ukjent for mange før dei smakte det i ein kjebab på Vinjerock. Tonnevis med kjekjøtt blir destruert kvart år, fordi det ikkje er økonomi i å ale opp killingane som ikkje blir til mjølkegeiter – det er rett og slett ikkje etterspurnad etter kjekjøt. Dette ynskjer vi å gjere noko med. Geitehald på utmarksbeite er positivt for naturen, og kan bidra til å oppretthalde eit variert og sunt biologisk mangfald.

Fjellet og folka
Sjølve grunnlaget for Vinjerock er området som vi held til i. Med litt over 3000 festivalpass er Vinjerock ein forholdsvis liten festival, men når alle er samla på eit lite område over forholdsvis kort tid vil det bli slitasje på naturen – og særleg i campområda.

Her ser vi at vedlikehald av stignettet er viktig for å halde folk på allereie opptrakka stigar, slik at slitasjen ellers i lyngen blir mindre. Stigane blir rydda og tilrettelagt med klopper og gangbruer. Vi har òg namngjett og laga skilt til dei fleste stigane, slik at dei i forkant av festivalen vert tydeleg merka.

I campen er det også forbode med glasflasker og eingongsgrillar, både på grunn av tryggleik og miljøomsyn. Og både flygeblad og beachflagg er uglesett på festivalområdet – visuell forsøpling er også noko vi slær hardt ned på. Få heller samarbeidspartnarane med på andre gode måtar å vise seg fram på for publikum – kanskje de finn løysingar som kjem både miljøet og publikum til gode?

Sist, men ikkje minst har vi fantastiske frivillige og eit publikum som tek ansvar og som ser viktigheita av å halde området i stand. I tillegg samarbeider vi med Røde Kors sitt lokallag om innsamling av pant under festivalen, og det lokale fotballaget finkjemmer området for sneipar og korkar etter at vi har rigga ned. Dei miljøfrivillige er engasjerte og arbeidssame, og med sin innsats gjer dei det mogeleg å arrangere festival også i åra som kjem, samt at dei gjer opplevinga for publikum mykje betre.

Skrevet av Anne Helle Bjørnødegård i Vinjerock. www.vinjerock.no

Skriv ut »

Vennligst skriv ut med en annen nettleser enn Firefox (da det er bugs i denne).

Leave a Reply